دیمپل شیت چیست و چه کاربردی دارد؟
دیمپل شیت نوعی ورق پلیمری از جنس پلیاتیلن سنگین (HDPE) است که سطح آن دارای برجستگیهای منظم (Dimple) میباشد. این برجستگیها هنگام نصب در کنار دیواره فونداسیون، فضایی برای عبور و تخلیه آبهای زیرزمینی ایجاد میکنند.
به این ترتیب، از تماس مستقیم خاک مرطوب با سازه جلوگیری شده و مسیر زهکشی طبیعی شکل میگیرد.
ساختار و جنس دیمپل شیت
هر ورق دیمپل شیت از یک لایه پلیمری مقاوم تشکیل شده که در برابر رطوبت، مواد شیمیایی، اسیدها و پوسیدگی کاملاً پایدار است.
ضخامت این ورقها معمولاً بین ۰.۶ تا ۱.۲ میلیمتر است و ارتفاع برجستگیها ۸ تا ۲۰ میلیمتر متغیر میباشد.
این طراحی باعث میشود تا لایهای از هوا بین سازه و خاک ایجاد شود؛ عاملی که ضمن تهویه، از رشد قارچ و کپک نیز جلوگیری میکند.
عملکرد دیمپل شیت در کنترل رطوبت و آبهای زیرزمینی
با نصب دیمپل شیت در اطراف فونداسیون، مسیرهایی عمودی برای تخلیه آب ایجاد میشود.
آب باران یا رطوبت خاک از بین برجستگیها عبور کرده و به سیستم زهکشی پایینی منتقل میشود.
به این ترتیب، فشار هیدرواستاتیکی بر دیواره فونداسیون کاهش یافته و از نفوذ رطوبت به بتن جلوگیری میشود.
چرا در فونداسیون از دیمپل شیت استفاده میشود؟
استفاده از دیمپل شیت در فونداسیون چند هدف کلیدی دارد:
-
جلوگیری از نفوذ آب و بخار رطوبت به دیوارهها
-
افزایش عمر عایقهای رطوبتی
-
تخلیه سریع آبهای زیرسطحی و کاهش فشار خاک
-
محافظت مکانیکی از لایه ایزوگام یا ژئوممبران
نقش دیمپل شیت در زهکشی و عایقکاری فونداسیون
دیمپل شیت نهتنها مسیر زهکشی آب را فراهم میکند، بلکه لایهای محافظ برای عایق زیرین است.
این لایه از آسیبهای ناشی از سنگ، ریشه گیاهان یا ضربههای ناشی از خاکریزی جلوگیری میکند.
به همین دلیل، در پروژههایی که فونداسیون در تماس مستقیم با خاک مرطوب قرار دارد، بهعنوان مکمل ضروری عایقکاری استفاده میشود.
تفاوت دیمپل شیت با عایقهای سنتی مانند ایزوگام
| ویژگی | دیمپل شیت | ایزوگام |
|---|---|---|
| مقاومت در برابر فشار خاک | بسیار بالا | متوسط |
| زهکشی آب | دارد | ندارد |
| طول عمر | بیش از ۵۰ سال | ۱۰ تا ۱۵ سال |
| نصب | خشک و سریع | حرارتی |
| تعمیر و نگهداری | آسان | دشوار |
مزایا و ویژگیهای استفاده از دیمپل شیت در ساختمانسازی
-
عملکرد دوگانه: عایق و زهکش همزمان
-
جلوگیری از تجمع آب و نفوذ رطوبت
-
مقاوم در برابر مواد شیمیایی و اسیدی خاک
-
افزایش دوام سازه و کاهش هزینه نگهداری
-
نصب آسان، بدون چسب و حرارت
-
سازگار با انواع اقلیمهای ایران (مرطوب، خشک، سرد)
روش نصب و اجرای دیمپل شیت در فونداسیون
اجرای دیمپل شیت بهصورت خشک (Dry Installation) انجام میشود:
-
آمادهسازی سطح: دیواره باید تمیز، خشک و بدون برجستگی باشد.
-
نصب ورقها: دیمپلها به سمت بیرون قرار گرفته و ورقها به کمک رولر به سطح چسبانده میشوند.
-
اتصال و درزگیری: لبه ورقها با نوار اتصال مخصوص یا پروفیل فلزی فیکس میشوند.
-
پوشش نهایی: معمولاً سطح بیرونی با ژئوتکستایل پوشانده میشود تا از ورود ذرات خاک به حفرهها جلوگیری شود.
اشتباهات رایج در اجرای دیمپل شیت
-
نصب وارونه (دیمپلها به سمت دیوار)
-
عدم همپوشانی مناسب بین ورقها
-
نبود ژئوتکستایل در لایه بیرونی
-
استفاده از ورقهای بیکیفیت با مقاومت پایین
دوام و طول عمر در برابر فشار و رطوبت
دیمپل شیتهای استاندارد دارای مقاومت فشاری بین ۲۰۰ تا ۵۰۰ kN/m² هستند.
این ویژگی باعث میشود در برابر وزن خاک، فشار هیدرواستاتیکی و ضربات ناشی از عملیات خاکریزی کاملاً پایدار باقی بمانند.
در شرایط نصب درست، عمر مفید این محصول بیش از ۵۰ سال برآورد میشود.
جمعبندی و توصیههای اجرایی
دیمپل شیت، راهحلی مهندسی برای حل یکی از قدیمیترین مشکلات ساختوساز یعنی نفوذ رطوبت به فونداسیون است.
با اجرای صحیح آن، نهتنها عمر مفید سازه افزایش مییابد، بلکه هزینههای تعمیر و نگهداری نیز تا حد زیادی کاهش پیدا میکند.
برای دستیابی به بهترین نتیجه، حتماً از ورقهای باکیفیت HDPE و مجریان آموزشدیده استفاده کنید.
سوالات متداول
دیمپل شیت چیست و چگونه عمل میکند؟
یک ورق پلیمری برجسته است که با ایجاد فضای بین دیوار و خاک، مسیر عبور آب و تهویه را فراهم میکند.
آیا دیمپل شیت بهتنهایی برای عایقکاری کافی است؟
خیر، بهطور معمول در کنار لایهای از عایق رطوبتی مانند ایزوگام اجرا میشود.
آیا نصب دیمپل شیت نیاز به متخصص دارد؟
ترجیحاً بله، چون نصب نادرست میتواند عملکرد زهکشی را مختل کند.
عمر مفید دیمپل شیت چقدر است؟
در صورت نصب صحیح، بیش از ۵۰ سال دوام دارد.
آیا در مناطق مرطوب هم قابل استفاده است؟
بله، دیمپل شیت مخصوص مناطق مرطوب طراحی شده و عملکرد زهکشی بسیار مؤثری دارد.
